Voor veel huiseigenaren is de technische ruimte klein, de cv-kast krap en de meterkast al aardig vol. Toch willen steeds meer mensen overstappen op een warmtepomp zonder buitenunit, juist omdat zo’n systeem volledig binnenshuis wordt geplaatst. Maar past zo’n warmtepomp dan ook echt in een kleine technische ruimte? En wat zijn de exacte eisen qua ruimte en installatie?
In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over ruimtegebruik en installatievereisten voor warmtepompen zonder buitenunit. Of je nu een rijtjeswoning hebt, een appartement of een woning met een compacte cv-kast: je vindt hier concrete antwoorden die je verder helpen bij je keuze.
Hoeveel ruimte heeft een warmtepomp zonder buitenunit nodig?
Een warmtepomp zonder buitenunit heeft doorgaans slechts een vloeroppervlak van circa 0,5 tot 1 m² nodig, afhankelijk van het model en de configuratie. Het systeem bestaat uit een binnenunit die aan de muur wordt bevestigd, gecombineerd met een thermische accu. Beide onderdelen staan naast of onder elkaar opgesteld en vergen geen buitenruimte.
Bij een compacte all-electric warmtepomp, zoals die van EGO, bestaat de installatie uit twee hoofdonderdelen: een boosterunit en een thermische accu. Deze worden aan een wandframe bevestigd en nemen samen relatief weinig vloerruimte in. De luchttoevoer en luchtafvoer verlopen via een dubbele pijpconstructie door de muur of het dak naar buiten, vergelijkbaar met een cv-ketel die ook verbrandingslucht van buiten haalt.
Ter vergelijking: een traditionele cv-ketel plus boiler neemt in veel woningen al een vergelijkbare hoeveelheid ruimte in. Een warmtepomp zonder buitenunit vervangt beide apparaten in één installatie, wat in de praktijk vaak neerkomt op een vergelijkbare of zelfs kleinere footprint dan de situatie die je vervangt.
Welke afmetingen heeft een compacte all-electric warmtepomp?
Een compacte all-electric warmtepomp zonder buitenunit heeft doorgaans afmetingen van circa 60 cm breed, 60 cm diep en 180 tot 200 cm hoog voor het complete systeem, inclusief thermische accu. De exacte maten verschillen per fabrikant, maar de meeste binnenopgestelde warmtepompen zijn ontworpen om in een standaard technische ruimte of cv-kast te passen.
Het is belangrijk om te weten dat een all-electric warmtepomp zonder buitenunit uit meerdere componenten bestaat die samen worden geplaatst. De boosterunit bevat de compressor en warmtewisselaar, terwijl de thermische accu fungeert als buffervat voor warm water en warmteopslag. Beide onderdelen worden aan een wandframe gemonteerd, wat extra stabiliteit geeft en de vloerruimte vrij houdt.
Naast de afmetingen van de units zelf moet je ook rekening houden met de ruimte die nodig is voor de luchttoevoerleiding. Die heeft een diameter van ongeveer 160 mm en loopt via de muur of het dak naar buiten. De doorvoer door de gevel of het dak is vergelijkbaar met die van een mechanisch ventilatiesysteem en vereist geen grote aanpassingen aan de constructie.
Wat zijn de installatievereisten voor een warmtepomp in een kleine ruimte?
Voor de installatie van een warmtepomp zonder buitenunit in een kleine technische ruimte gelden een aantal concrete vereisten: voldoende vrije wandruimte voor het wandframe, een doorvoermogelijkheid naar buiten voor luchttoevoer en luchtafvoer, een elektrische aansluiting van minimaal 16 ampère en aansluitingen op het bestaande verwarmingssysteem.
Elektrische aansluiting
Een all-electric warmtepomp heeft krachtstroom of een zwaardere groep nodig dan een standaard stopcontact. In de meeste gevallen volstaat een eenfasige aansluiting van 16 ampère, maar afhankelijk van de woninginstallatie kan een extra groep in de meterkast nodig zijn. Dit is een relatief kleine aanpassing die een elektricien snel uitvoert.
Luchttoevoer en ventilatie
De warmtepomp haalt buitenlucht binnen via een geïsoleerde leiding door de muur of het dak. Hiervoor is een doorvoer van circa 160 mm nodig. De technische ruimte zelf hoeft niet extra geventileerd te worden, omdat de lucht direct van buiten komt en niet uit de ruimte wordt onttrokken. Dit is een groot voordeel ten opzichte van systemen die werken met omgevingslucht uit de ruimte zelf.
Aansluiting op het verwarmingssysteem
De warmtepomp wordt aangesloten op het bestaande leidingwerk van de centrale verwarming. Dankzij een plug-and-play-ontwerp zijn alle kritieke componenten, zoals de cv-pomp, driewegklep, keerkleppen en expansievaten, al voorgemonteerd. De aansluitingen zijn kleurgecodeerd en gelabeld, wat de installatie eenvoudiger en minder foutgevoelig maakt. Een gecertificeerde installateur rondt de volledige installatie doorgaans binnen één dag af.
Kan een warmtepomp zonder buitenunit in een meterkast of cv-kast?
Een warmtepomp zonder buitenunit past in veel gevallen in een cv-kast, mits die minimaal circa 60 cm breed, 60 cm diep en 180 cm hoog is. Een standaard meterkast is in de meeste woningen te klein voor het volledige systeem, maar een ruimere cv-kast of technische ruimte biedt in de regel voldoende plek.
De praktijk leert dat de meeste Nederlandse rijtjeswoningen een cv-kast hebben die groot genoeg is voor een compacte all-electric warmtepomp. De bestaande cv-ketel en eventuele boiler worden verwijderd, waarna het nieuwe systeem op dezelfde plek wordt gemonteerd. Omdat de warmtepomp de cv-ketel volledig vervangt en ook de warmwaterbereiding overneemt, verdwijnen er apparaten uit de kast, terwijl er slechts één nieuw systeem voor terugkomt.
Voor appartementen geldt hetzelfde principe, met als extra voordeel dat er geen vergunning nodig is voor plaatsing aan de gevel. De enige doorvoer die nodig is, loopt via het dak of de achtergevel, wat in de meeste appartementencomplexen goed te realiseren is. Wel is het verstandig om dit vooraf te bespreken met de Vereniging van Eigenaars, als die van toepassing is.
Wat zijn de voordelen van een warmtepomp zonder buitenunit in een kleine woning?
Een warmtepomp zonder buitenunit biedt voor kleine woningen drie concrete voordelen: geen verlies van buitenruimte, geen vergunningplicht voor plaatsing aan de gevel en een fluisterstille werking zonder geluidshinder voor buren. Dit maakt het systeem bij uitstek geschikt voor stedelijke woningen, rijtjeshuizen en appartementen.
Wie in een dichtbebouwde wijk woont, weet hoe waardevol elke vierkante meter tuin of balkon is. Een traditionele lucht-waterwarmtepomp met buitenunit neemt die ruimte in beslag en produceert ook nog eens geluid. Een volledig binnenopgesteld systeem heeft dat probleem niet: het staat binnen, het geluid blijft binnen en de buitenruimte blijft volledig beschikbaar.
Daarnaast is een warmtepomp zonder buitenunit ook geschikt voor monumentale panden of woningen in beschermde stadsgezichten, waar plaatsing van een buitenunit aan de gevel welstandsregels kan schenden. Omdat er geen zichtbare buitenunit is, zijn er geen esthetische bezwaren en is er in de meeste gevallen geen omgevingsvergunning nodig.
Een bijkomend voordeel voor kleine woningen is de verbetering van het energielabel. Een all-electric warmtepomp leidt in veel gevallen tot een sprong van energielabel C naar A, wat niet alleen comfort en lagere energiekosten oplevert, maar ook de waarde van de woning verhoogt. Woningen die van label C naar A gaan, stijgen gemiddeld 7 tot 10% in marktwaarde.
Wanneer past een warmtepomp zonder buitenunit niet in een technische ruimte?
Een warmtepomp zonder buitenunit past niet in een technische ruimte als die kleiner is dan circa 60 × 60 cm in grondvlak, met een hoogte van minder dan 180 cm, als er geen mogelijkheid is voor een luchtdoorvoer naar buiten, of als de elektrische installatie onvoldoende capaciteit heeft en uitbreiding niet mogelijk is.
In de praktijk zijn er een paar situaties waarin een binnenopgestelde warmtepomp extra aandacht vraagt. Als de technische ruimte zich volledig binnen in de woning bevindt, zonder directe toegang tot een buitenmuur of het dak, is het aanleggen van een luchtleiding complexer. Soms is een langere leidingvoering nodig, wat de installatie iets uitgebreider maakt, maar in de meeste gevallen nog steeds mogelijk is.
Ook voor woningen groter dan circa 140 m² geldt dat één unit mogelijk onvoldoende vermogen levert. In dat geval biedt een cascade-opstelling met twee units uitkomst, maar dat vraagt uiteraard ook meer ruimte in de technische ruimte. Het is daarom verstandig om de beschikbare ruimte vooraf goed in kaart te brengen en een installateur te laten beoordelen of de situatie geschikt is.
Een professionele installateur kan tijdens een woningopname snel beoordelen of de technische ruimte geschikt is en welke aanpassingen eventueel nodig zijn. Dat is altijd de meest betrouwbare manier om zekerheid te krijgen over de haalbaarheid in jouw specifieke situatie.
Hoe EGO helpt bij warmtepompen in kleine technische ruimtes
Wij bij EGO hebben de warmtepomp specifiek ontworpen voor de typische Nederlandse woning: compact, volledig binnenshuis te plaatsen en klaar voor installatie in een bestaande cv-kast of technische ruimte. Dit is wat je van ons mag verwachten:
- Volledig binnenopgesteld systeem zonder buitenunit, geschikt voor rijtjeswoningen en appartementen
- Plug-and-play-installatie met kleurgecodeerde aansluitingen, zodat de montage binnen één dag klaar is
- Luchttoevoer via een dubbele pijpconstructie door muur of dak, zonder grote verbouwingen
- Aanvoertemperatuur tot 75 °C, geschikt voor bestaande radiatoren zonder aanpassingen
- ISDE-subsidie van 1.900 euro beschikbaar, waarmee de netto-investering sterk daalt
- Cascade-opstelling mogelijk voor woningen tot circa 200 m², ook als er ruimte is voor twee units
Wil je weten of jouw technische ruimte geschikt is voor de EGO-warmtepomp? We denken graag met je mee en plannen een woningopname in om de mogelijkheden concreet in kaart te brengen. Neem contact met ons op en we helpen je verder.