Wie overstapt op een warmtepomp, vraagt zich vaak af of het systeem ook met een slimme thermostaat samenwerkt. In veel gevallen kan dat, maar het hangt af van de warmtepomp en van de manier waarop die wordt aangestuurd. In dit artikel leest u hoe slimme thermostaten werken, waar u op let bij de keuze en hoe een aansluiting in grote lijnen verloopt.
Wat is een slimme thermostaat en hoe werkt hij?
Een slimme thermostaat is een digitaal bedieningspaneel voor uw verwarming dat via wifi verbinding maakt met uw smartphone of tablet. Anders dan een gewone klokthermostaat kunt u hem op afstand bedienen. Afhankelijk van het model leert hij van uw stookgedrag en past hij de temperatuur aan op basis van aanwezigheid, tijdstip of buitentemperatuur.
Een slimme thermostaat bestaat uit drie onderdelen:
- een sensor die de ruimtetemperatuur meet;
- een communicatiemodule, bijvoorbeeld voor wifi of Zigbee;
- software die uw instellingen vertaalt naar stuursignalen voor de verwarming.
Merken als Tado, Nest, Honeywell en Netatmo bieden apps waarmee u schema's instelt, uw verbruik bekijkt en de temperatuur onderweg aanpast. Sommige modellen houden ook rekening met de weersverwachting.
Werkt een slimme thermostaat samen met een warmtepomp?
Dat kan, mits de thermostaat aansluit op de manier waarop uw warmtepomp wordt aangestuurd. Er zijn grofweg twee mogelijkheden. Bij eenvoudige aan/uit-sturing zet de thermostaat het systeem alleen aan of uit. Bij een modulerend protocol zoals OpenTherm geeft de thermostaat door hoeveel warmte er nodig is. Lang niet elke warmtepomp heeft een OpenTherm-aansluiting. Veel warmtepompen hebben een eigen regeling met een bijbehorende thermostaat of app.
Warmtepompen werken anders dan cv-ketels. Ze zijn het zuinigst als ze rustig en langdurig warmte leveren op een lage aanvoertemperatuur, in plaats van kort en krachtig aan te slaan. Een thermostaat die daarop is afgestemd, zorgt voor minder aan/uit-cycli, een stabielere binnentemperatuur en doorgaans een lager verbruik. Kies daarom niet zomaar een thermostaat, maar controleer eerst wat uw warmtepomp ondersteunt.
Welke slimme thermostaten zijn geschikt voor een warmtepomp?
Als uw warmtepomp OpenTherm ondersteunt, ligt een thermostaat met OpenTherm voor de hand. Voorbeelden van thermostaten met OpenTherm-ondersteuning zijn de Tado Slimme Thermostaat, de Honeywell Home T6R, de Netatmo Slimme Thermostaat en de Nest Thermostat E. Of zo'n thermostaat in uw situatie werkt, hangt af van de warmtepomp. Heeft uw warmtepomp een eigen regeling, dan is de bijbehorende thermostaat of app vaak de beste keuze.
Let bij de keuze op de volgende punten:
- Compatibiliteit: controleer of de thermostaat OpenTherm ondersteunt en of uw warmtepomp een OpenTherm-aansluiting heeft. Anders blijft alleen aan/uit-sturing over.
- Warmtepompmodus: sommige thermostaten hebben een aparte instelling voor warmtepompen die de regeling daarop afstemt.
- App en gebruiksgemak: met een overzichtelijke app stelt u eenvoudig schema's in en bedient u de verwarming op afstand.
- Koppeling met andere systemen: wilt u de warmtepomp laten inspelen op zonnestroom of een dynamisch energiecontract, kijk dan of de warmtepomp een SG-ready-ingang of een vergelijkbare koppeling heeft. Die wordt doorgaans aangestuurd door een energiemanager, niet door de thermostaat zelf.
Twijfelt u, vraag dan de leverancier van uw warmtepomp of de fabrikant van de thermostaat of de combinatie technisch werkt.
Wat is het verschil tussen OpenTherm en aan/uit-sturing?
OpenTherm is een protocol waarbij thermostaat en warmtepomp in twee richtingen informatie uitwisselen. Het gaat dan over de gewenste aanvoertemperatuur, het actuele vermogen en de systeemstatus. Bij aan/uit-sturing geeft de thermostaat maar één signaal: aan of uit.
Waarom is modulerende regeling beter voor warmtepompen?
Warmtepompen kunnen hun vermogen aanpassen. Ze werken het efficiëntst als ze lang draaien op een laag tot gemiddeld vermogen. Dat is vergelijkbaar met een auto, die zuiniger rijdt bij een constante snelheid dan bij steeds optrekken en remmen. Met een modulerende regeling geeft de thermostaat door hoeveel warmte er nodig is, en past de warmtepomp zijn vermogen daarop aan.
Aan/uit-sturing kan bij een warmtepomp leiden tot korte, frequente cycli. Dat heeft drie nadelen:
- het rendement daalt;
- de onderdelen slijten sneller;
- de temperatuur in huis schommelt meer.
Een modulerende regeling, via OpenTherm of via de eigen regeling van de warmtepomp, voorkomt dit.
Hoe sluit u een slimme thermostaat aan op een warmtepomp?
De exacte stappen verschillen per merk en model. In grote lijnen ziet het proces er zo uit:
- Controleer de compatibiliteit van de thermostaat met de aansturing van uw warmtepomp (OpenTherm of aan/uit).
- Verwijder de oude thermostaat en noteer de aansluitingen voordat u draden loskoppelt.
- Sluit de nieuwe thermostaat aan op de juiste klemmen van de warmtepomp, meestal met een tweeaderige stuurkabel.
- Configureer de app van de thermostaat en stel het apparaattype in op warmtepomp of op een systeem dat via OpenTherm is verbonden.
- Stel de stooklijn in via de app of het display van de warmtepomp, zodat de aanvoertemperatuur meebeweegt met de buitentemperatuur.
Laat de aansluiting bij voorkeur uitvoeren door een gecertificeerd installateur, zeker als u niet weet welke klemmen u nodig heeft. Een verkeerde aansluiting kan de warmtepomp of de thermostaat beschadigen. Raadpleeg ook altijd de handleiding van uw warmtepomp voor het juiste aansluitschema.
Wat zijn de voordelen van een slimme thermostaat bij een warmtepomp?
Een goed passende slimme thermostaat maakt uw verwarming zuiniger en prettiger in gebruik:
- Lager verbruik: de warmtepomp draait alleen wanneer het nodig is en op het juiste vermogen.
- Comfort: de temperatuur blijft stabiel, zonder grote schommelingen.
- Bediening op afstand: u past de temperatuur aan via uw telefoon, waar u ook bent.
- Aanwezigheidsdetectie: sommige thermostaten herkennen via uw telefoon of u thuis bent en passen de temperatuur daarop aan.
- Afstemming op zonnestroom of stroomprijs: met de juiste koppeling kan de warmtepomp vaker draaien wanneer uw zonnepanelen veel opwekken of wanneer stroom goedkoop is. Meer daarover leest u in hoe u een warmtepomp laat draaien op goedkope stroomuren.
- Inzicht in verbruik: in de app ziet u wanneer en hoeveel energie uw verwarming gebruikt.
Hoeveel u bespaart, hangt af van uw woning, uw stookgedrag en de warmtepomp. Meer tips vindt u in hoe u het zuinigst stookt met een warmtepomp.
Hoe werkt de bediening bij de EGO?
De EGO 7 kW is een volledig elektrische warmtepomp zonder buitenunit. Hij staat binnen, meestal op de plek van de cv-ketel, en levert verwarming en warm tapwater. U bedient de EGO via de app, de thermostaat en het display.
Elke nieuwe EGO is verbonden met de EGO-cloud. Daardoor kunt u de verwarming ook op afstand regelen, en ziet EGO storingen vaak al op afstand. Lees meer in kan een warmtepomp worden aangestuurd via een app en op zo werkt het. Voor prijzen en subsidie kijkt u bij prijs en subsidie.