Veel huiseigenaren met stadsverwarming vragen zich af of overstappen naar een warmtepomp financieel aantrekkelijk is. Het antwoord hangt af van meerdere factoren, zoals de tarieven van uw warmteleverancier, de isolatie van uw woning en de stroomprijs. In dit artikel zetten we de belangrijkste vragen over warmtepomp en stadsverwarming op een rij, van de jaarlijkse kosten tot de praktische installatie.
Wat is het verschil tussen een warmtepomp en stadsverwarming?
Een warmtepomp is een installatie in uw eigen woning die warmte uit lucht, bodem of water haalt en omzet in verwarming en warm tapwater. Stadsverwarming is een collectief systeem waarbij een warmtebedrijf warm water via een leidingnetwerk naar uw woning levert. Het grootste verschil is eigenaarschap: met een warmtepomp heeft u uw eigen energievoorziening in handen, bij stadsverwarming bent u afhankelijk van één leverancier.
Stadsverwarming is comfortabel omdat u geen eigen installatie hoeft te onderhouden. Daar staat tegenover dat u vastzit aan de tarieven van uw leverancier. Die tarieven zijn wettelijk gemaximeerd, maar kunnen wel stijgen. Ook is de warmtebron van stadsverwarming niet altijd duurzaam; dat verschilt per regio en per netwerk.
Een volledig elektrische warmtepomp kan deels worden gevoed met stroom van eigen zonnepanelen. Daarmee heeft u meer invloed op uw energiekosten en op hoe duurzaam uw warmte is. Bij stadsverwarming heeft u die keuze niet.
Wat zijn de gemiddelde kosten van stadsverwarming per jaar?
De jaarlijkse kosten van stadsverwarming liggen voor een gemiddeld huishouden ruwweg tussen de 1.800 en 2.800 euro, afhankelijk van het verbruik, de regio en de tarieven van de leverancier. U betaalt een vast bedrag per jaar (vastrecht en vaak huur van de afleverset) plus een variabel tarief per gigajoule (GJ) verbruikte warmte.
Het vaste deel betaalt u altijd, ook als u weinig verwarmt. De Autoriteit Consument en Markt (ACM) stelt jaarlijks maximumtarieven vast; leveranciers mogen daaronder blijven. In de praktijk zijn de kosten lastig te beïnvloeden: u kunt niet van leverancier wisselen en heeft geen alternatief als de tarieven stijgen.
Daarnaast geldt stadsverwarming alleen als duurzaam wanneer de warmtebron dat aantoonbaar is. Wilt u verduurzamen en tegelijk meer grip op de kosten, dan biedt stadsverwarming beperkte mogelijkheden.
Wat zijn de jaarlijkse kosten van een warmtepomp?
De jaarlijkse energiekosten van een warmtepomp liggen voor een gemiddelde Nederlandse woning doorgaans tussen de 800 en 1.500 euro. Dat hangt af van het stroomverbruik, de stroomprijs, de efficiëntie van het systeem en of u zonnepanelen heeft. Meer over het verbruik leest u in Hoeveel stroom verbruikt een warmtepomp per jaar?
Wat betekent SCOP voor uw energierekening?
De SCOP (Seasonal Coefficient of Performance) geeft aan hoeveel warmte een warmtepomp gemiddeld over een stookseizoen levert per kWh stroom. Bij een SCOP van 4 krijgt u vier kWh warmte voor één kWh stroom. U gebruikt dan ongeveer een kwart van de stroom die directe elektrische verwarming nodig zou hebben. Hoe hoger de SCOP, hoe lager uw stroomkosten. Met zonnepanelen kunt u een deel van die stroom zelf opwekken. Hoeveel panelen daarvoor nodig zijn, leest u in Hoeveel zonnepanelen heeft u nodig voor een warmtepomp?
Hoe zit het met de investering?
Naast de jaarlijkse energiekosten is er een eenmalige investering voor aanschaf en installatie. Bij stadsverwarming heeft u die investering meestal niet, omdat de afleverset van de leverancier is. Of de warmtepomp zich op termijn terugbetaalt, hangt af van het verschil in jaarlijkse kosten, de subsidie die u ontvangt (zoals de ISDE), de stroomprijs en de tarieven van uw warmteleverancier. Een hoger energielabel kan daarnaast bijdragen aan de waarde van uw woning; zie Verhoogt een warmtepomp de woningwaarde?
Is een warmtepomp goedkoper dan stadsverwarming?
In veel situaties zijn de jaarlijkse kosten van een warmtepomp lager dan die van stadsverwarming. U betaalt geen vastrecht voor warmte, u kunt subsidie krijgen bij aanschaf en u bent niet afhankelijk van tariefwijzigingen van één warmteleverancier. Daar staat de eenmalige investering tegenover.
Heeft u zonnepanelen, dan kan een warmtepomp met een buffervat of thermische batterij overdag eigen zonnestroom gebruiken om warmte op te slaan. Bij stadsverwarming kan dat niet.
Toch hangt de vergelijking sterk af van uw situatie. In een slecht geïsoleerde woning werkt een warmtepomp minder efficiënt en vallen de stroomkosten hoger uit. Lees daarover meer in Is een warmtepomp geschikt voor een slecht geïsoleerde woning? Voor redelijk tot goed geïsoleerde woningen is de warmtepomp op lange termijn vaak de gunstigere keuze, zowel financieel als qua duurzaamheid.
Wanneer is overstappen van stadsverwarming naar een warmtepomp zinvol?
Overstappen is vooral zinvol als uw woning redelijk geïsoleerd is, als u hoge vaste kosten voor stadsverwarming betaalt, of als u meer grip wilt op uw energierekening en de duurzaamheid van uw warmte.
Situaties waarin overstappen verstandig kan zijn:
- Uw woning heeft energielabel C of beter en heeft dubbel glas en dakisolatie.
- U heeft zonnepanelen of overweegt die te plaatsen.
- U betaalt hoge vaste kosten voor stadsverwarming.
- U wilt niet langer afhankelijk zijn van één warmteleverancier.
- U wilt het energielabel van uw woning verbeteren.
Let op een paar praktische punten voordat u besluit:
- Contract en afsluitkosten. Vraag uw warmteleverancier wat het kost om de aansluiting te beëindigen en de afleverset te laten verwijderen. Weeg die kosten mee in uw berekening.
- Appartement of huurwoning. Stadsverwarming komt veel voor in appartementencomplexen. Daar heeft u vaak toestemming van de VvE of de verhuurder nodig. Zie Gasloos wonen in een appartement: wat zijn de mogelijkheden? en Wat zijn de rechten van huurders bij warmtepompinstallatie?
- Afgiftesysteem. Controleer of uw radiatoren of vloerverwarming geschikt zijn voor de lagere watertemperatuur waarop een warmtepomp het zuinigst werkt.
Hoe werkt de installatie van een warmtepomp zonder buitenunit?
Een warmtepomp zonder buitenunit staat volledig binnen. Er komt geen kast aan de gevel of in de tuin, wat prettig is in stedelijke woningen, appartementen en rijwoningen waar buiten weinig ruimte is. Meer over deze opstelling leest u in Kan een warmtepomp ook binnen geplaatst worden?
De EGO 7 kW gebruikt binnenlucht en voert lucht af via het bestaande rookgaskanaal van een cv-ketel naar het dak, aangevuld met één extra luchtkanaal (Ø 200 of Ø 250 mm). Woningen met stadsverwarming hebben vaak geen cv-ketel en dus ook geen rookgaskanaal. Of de luchtkanalen in uw woning goed te realiseren zijn, wordt bij de schouw beoordeeld.
De installatie verloopt in grote lijnen zo:
- De warmteleverancier sluit de stadsverwarming af en verwijdert de afleverset (bij een woning met cv-ketel wordt de ketel verwijderd).
- De warmtepomp en de thermische batterij van 265 liter (liggend of staand) worden geplaatst.
- De luchtaansluitingen naar het dak worden aangebracht.
- Het systeem wordt aangesloten op de bestaande radiatoren, vloerverwarming of een combinatie daarvan, en op de warmwatervoorziening.
- De installatie wordt getest en opgeleverd.
Bij een geschikte woning is de EGO in één dag geïnstalleerd. Een uitgebreide beschrijving van de werking en installatie vindt u op Zo werkt het.
Wat EGO kan betekenen bij het overstappen
De EGO 7 kW is een volledig elektrische warmtepomp zonder buitenunit, gemaakt voor woningen tot ongeveer 160 m² met radiatoren, vloerverwarming of een combinatie. Of de EGO in uw woning past, blijkt bij de schouw.
- Verwarming en warm tapwater uit één systeem, met een thermische batterij van 265 liter.
- Verwarmingsvermogen van 6,6 kW (A7/W35) en 4,5 kW bij −7 °C buiten (A-7/W34). Drie back-upheaters van 3 kW springen alleen bij als dat nodig is.
- Efficiëntie: COP 5,0 (A7/W35, ontwerpwaarde, definitief na de typekeuring) en energielabel A+++ bij 35 °C.
- Natuurlijk koudemiddel R290 (propaan), met een ingebouwde propaanmelder die de EGO bij een afwijking automatisch uitschakelt.
- Bediening via app, thermostaat en display. Elke EGO is verbonden met de EGO-cloud, zodat storingen vaak op afstand zichtbaar zijn.
- Garantie van 5 jaar op de hoofdonderdelen en 2 jaar op de overige onderdelen.
De nieuwe EGO is beschikbaar eind 2026; installaties staan gepland in januari, februari of maart 2027. Voor de actuele prijs en de subsidiemogelijkheden kijkt u bij prijs en subsidie.