Warm water is een dagelijkse basisbehoefte, maar de manier waarop u het opwarmt maakt een duidelijk verschil op uw energierekening. Heeft u een cv-ketel, denkt u na over elektrisch verwarmen of overweegt u een warmtepomp? Welke methode het goedkoopst is, hangt af van meerdere factoren. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over goedkoop water verwarmen, zodat u een weloverwogen keuze kunt maken.
Wat kost warm water per maand met gas en met elektriciteit?
Met gas betaalt u voor warm tapwater doorgaans ongeveer 15 tot 30 euro per maand, afhankelijk van uw verbruik en de gasprijs. Met een warmtepomp liggen de kosten voor warm water meestal lager, zeker als u zonnepanelen heeft of een dynamisch of slim tarief gebruikt. Een gewone elektrische boiler met een verwarmingselement is daarentegen vaak niet goedkoper dan gas.
Een rekenvoorbeeld als indicatie: een cv-ketel haalt een rendement van ongeveer 90 tot 95% op gas. Een gezin van vier personen verbruikt doorgaans zo'n 200 tot 300 kuub gas per jaar alleen voor warm tapwater. Bij een gasprijs van ongeveer 1,29 euro per kuub komt dat neer op circa 260 tot 390 euro per jaar, exclusief vaste kosten.
Een warmtepomp heeft voor dezelfde hoeveelheid warmte een veelvoud minder energie nodig, omdat hij warmte uit de lucht haalt in plaats van die zelf op te wekken. Voor warm tapwater is een hogere watertemperatuur nodig dan voor vloerverwarming, waardoor het rendement bij tapwater lager ligt dan bij ruimteverwarming. Ook dan zijn de kosten per liter warm water in de regel duidelijk lager dan met gas. Hoeveel precies, hangt af van het systeem, uw verbruik en uw stroomprijs.
Hoe werkt een warmtepomp voor warm water?
Een warmtepomp werkt als een omgekeerde koelkast. Het systeem onttrekt warmte aan de lucht, brengt die met een compressor op een hogere temperatuur en geeft de warmte af aan het water in een buffervat. Afhankelijk van de omstandigheden levert een warmtepomp voor elke kWh elektriciteit ongeveer 3 tot 5 kWh warmte. Meer over het principe leest u in Hoe werkt een warmtepomp?
Deze verhouding heet de Coefficient of Performance (COP). Een COP van 4 betekent dat de warmtepomp vier keer zoveel warmte levert als hij aan stroom verbruikt. Een cv-ketel zet gas om in warmte met een rendement net onder de 100%. Over een heel seizoen gemeten spreekt men van de SCOP (Seasonal COP), waarin wisselende buitentemperaturen en bedrijfsomstandigheden zijn meegenomen.
Wat is een thermische batterij en waarom is die handig?
Een thermische batterij, ook wel buffervat genoemd, slaat opgewarmd water op. Daardoor kan het systeem warmte maken op momenten dat energie goedkoop is, bijvoorbeeld overdag met zonnestroom of in uren met een lage stroomprijs, en die warmte later gebruiken. U hoeft dus niet op het moment van douchen zelf de duurste stroom te gebruiken. Lees ook Hoe laat u een warmtepomp draaien op goedkope stroomuren?
Warmtepompen werken het zuinigst bij een lage watertemperatuur. Voor warm tapwater wordt het water doorgaans opgewarmd tot ongeveer 50 à 60 °C, wat ruim voldoende is om te douchen. Of uw bestaande radiatoren geschikt zijn, hangt af van de isolatie van uw woning en de grootte van de radiatoren. Zie ook Hoe warm wordt het water van een warmtepomp? en Kunt u ook douchen met een warmtepomp?
Is een warmtepomp goedkoper dan een cv-ketel voor warm water?
In de meeste situaties wel. Doordat een warmtepomp per kWh stroom meerdere kWh warmte levert, zijn de energiekosten voor verwarming en warm water doorgaans lager dan met een cv-ketel. Daar staat een hogere aanschafprijs tegenover. Hoe snel die investering zich vertaalt in een voordeel, hangt af van uw huidige gasverbruik, de isolatie van uw woning, de energieprijzen en de subsidie.
Voor een full electric warmtepomp kunt u in aanmerking komen voor de ISDE-subsidie van de overheid. De actuele voorwaarden en bedragen vindt u op rvo.nl. Wat dit voor EGO betekent, ziet u bij prijs en subsidie. Wilt u weten vanaf welk verbruik de overstap interessant wordt? Lees dan Vanaf welk gasverbruik is een warmtepomp financieel interessant?
Wat zijn de nadelen van een warmtepomp ten opzichte van een cv-ketel?
De aanschafkosten van een warmtepomp liggen hoger dan die van een cv-ketel. Daarnaast hangt het rendement af van de isolatie van uw woning: in een slecht geïsoleerde woning is een hogere watertemperatuur nodig, waardoor de SCOP daalt en het voordeel kleiner wordt. Isoleren vóór of samen met de overstap loont daarom vaak. Meer hierover leest u in Wat zijn de nadelen van een warmtepomp?
Welke methode is het meest energiezuinig voor waterverwarming?
De meest energiezuinige methode is een warmtepomp met een hoge SCOP, zeker in combinatie met zonnepanelen. Een warmtepomp levert voor elke kWh stroom meerdere kWh warmte, terwijl een elektrisch verwarmingselement precies één kWh warmte per kWh stroom levert.
Ter vergelijking:
- Cv-ketel op gas: rendement van ongeveer 90 tot 95%, volledig afhankelijk van fossiel gas
- Elektrische boiler met verwarmingselement: rendement van ongeveer 100%, maar zonder de vermenigvuldiging van een warmtepomp
- Hybride warmtepomp: bespaart een flink deel van het gas, maar u blijft afhankelijk van gas, vaak ook voor warm tapwater
- Full electric warmtepomp: SCOP doorgaans tussen 3 en 5, afhankelijk van isolatie en watertemperatuur, volledig gasloos
De combinatie van een full electric warmtepomp met zonnepanelen is het zuinigst. Met voldoende zonnepanelen kunt u op jaarbasis een groot deel van het stroomverbruik van de warmtepomp zelf opwekken. Houd er wel rekening mee dat zonnepanelen vooral in de zomer stroom leveren, terwijl een warmtepomp in de winter het meest verbruikt. Met een buffervat kunt u overdag opgewekte zonnestroom gebruiken voor warm water in de avond. Lees ook Hoeveel zonnepanelen heeft u nodig voor een warmtepomp?
Het isolatieniveau blijft de belangrijkste factor voor het werkelijke rendement. In goed geïsoleerde woningen met lage-temperatuurverwarming haalt een full electric warmtepomp doorgaans een SCOP van ongeveer 4 of hoger. In matig geïsoleerde woningen kan de SCOP lager uitvallen, rond 2,5 tot 3. Ook dan levert de warmtepomp per kWh nog meer warmte dan een elektrisch element.
Wanneer is overstappen op elektrisch water verwarmen slim?
Overstappen is vooral verstandig als uw woning redelijk geïsoleerd is, bijvoorbeeld met energielabel C of beter, HR++ glas en enige spouw-, dak- of vloerisolatie. Ook als u zonnepanelen heeft of wilt aanschaffen, is de overstap aantrekkelijk.
Situaties waarin de overstap op elektrisch water verwarmen slim is:
- Uw cv-ketel is aan vervanging toe en u wilt niet opnieuw investeren in gas
- U heeft zonnepanelen en wilt de opgewekte stroom zelf benutten
- U wilt minder afhankelijk zijn van gasprijzen
- U wilt uw energielabel verbeteren
- U woont in een appartement of rijtjeswoning waar een buitenunit lastig of niet mogelijk is
Een beter energielabel kan ook de waarde van uw woning beïnvloeden. Meer daarover leest u in Verhoogt een warmtepomp de woningwaarde?
Hoe de installatie in de praktijk verloopt, ziet u op zo werkt het. Bij een geschikte woning is een warmtepomp zonder buitenunit vaak in één dag geplaatst, zonder ingrijpende verbouwing.
Hoe EGO helpt met zuinig water opwarmen
De EGO 7 kW is een full electric warmtepomp zonder buitenunit. Hij zorgt voor zowel verwarming als warm tapwater en staat binnen, meestal op de plek van de cv-ketel.
- Een thermische batterij van 265 liter, liggend of staand, die warmte opslaat voor later gebruik
- Geen buitenunit: de EGO gebruikt binnenlucht en het bestaande rookgaskanaal naar het dak, aangevuld met één extra luchtkanaal
- Een COP van 5,0 bij A7/W35 (ontwerpwaarde, definitief na de typekeuring) en energielabel A+++ bij 35 °C
- Geschikt voor woningen tot ongeveer 160 m², met radiatoren, vloerverwarming of een combinatie; of het past, blijkt bij de schouw
- Bediening via app, thermostaat en display, met verbinding naar de EGO-cloud
- Bij een geschikte woning geïnstalleerd in één dag
De nieuwe EGO is beschikbaar vanaf eind 2026, met installaties gepland in januari, februari of maart 2027. Voor de actuele prijs en de subsidie verwijzen we naar prijs en subsidie. Meer over de techniek en de specificaties leest u op zo werkt het.