Elektrisch verwarmen wint snel aan populariteit in Nederland, maar niet elk systeem werkt hetzelfde. Twee opties die regelmatig worden vergeleken, zijn de warmtepomp en het infraroodpaneel. Beide zijn gasloos en volledig elektrisch, maar de manier waarop ze warmte produceren, wat ze kosten en hoeveel energie ze besparen, verschilt aanzienlijk. In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over het verschil tussen een warmtepomp en een infraroodpaneel, zodat je een weloverwogen keuze kunt maken voor jouw woning.
Of je nu volop bezig bent met verduurzamen of je gewoon oriënteert op elektrisch verwarmen: de vergelijking tussen deze twee systemen is concreter dan je misschien denkt. We bespreken de werking, de kosten, de energiebesparing en de situaties waarin het ene systeem de voorkeur verdient boven het andere.
Wat is het verschil tussen een warmtepomp en een infraroodpaneel?
Het belangrijkste verschil tussen een warmtepomp en een infraroodpaneel is de manier waarop warmte wordt opgewekt en verdeeld. Een warmtepomp onttrekt warmte aan de buitenlucht en verdeelt die via water door radiatoren of vloerverwarming. Een infraroodpaneel verwarmt direct met stralingswarmte, vergelijkbaar met de zon, zonder tussenkomst van water of lucht.
Een warmtepomp vervangt de cv-ketel volledig en zorgt voor centrale verwarming in de hele woning, inclusief warm tapwater. Een infraroodpaneel is een lokaal verwarmingselement dat per ruimte wordt geplaatst. Je hebt dus meerdere panelen nodig om een heel huis te verwarmen, terwijl één warmtepomp in principe de volledige warmtevraag van een gemiddelde woning kan dekken.
Daarnaast verschilt de efficiëntie sterk. Een warmtepomp heeft een SCOP van gemiddeld 3 tot 5, wat betekent dat hij voor elke kWh stroom meerdere kWh warmte levert. Een infraroodpaneel zet elke kWh stroom om in precies 1 kWh warmte. Dat maakt de warmtepomp in de meeste gevallen aanzienlijk zuiniger in gebruik.
Hoe werkt een warmtepomp en hoe werkt een infraroodpaneel?
Een warmtepomp werkt door warmte uit de buitenlucht op te nemen via een warmtewisselaar, die warmte met een elektrische compressor te comprimeren en vervolgens via water door het verwarmingssysteem te transporteren. Een infraroodpaneel werkt door elektrische energie om te zetten in infraroodstraling, die direct objecten en mensen in de ruimte verwarmt, zonder de lucht als tussenstap te gebruiken.
Hoe werkt een warmtepomp precies?
Een lucht-waterwarmtepomp zuigt buitenlucht aan, ook bij lage buitentemperaturen, en onttrekt daar warmte aan via een koudemiddelcircuit. Die warmte wordt via een compressor opgewaardeerd naar een hogere temperatuur en overgedragen aan het water in het verwarmingssysteem. Dat warme water stroomt vervolgens naar radiatoren of vloerverwarming en levert ook warm tapwater. Omdat de warmtepomp meer warmte levert dan hij aan stroom verbruikt, is hij inherent efficiënter dan directe elektrische verwarming.
Hoe werkt een infraroodpaneel precies?
Een infraroodpaneel zet stroom om in infraroodstraling met een golflengte die vergelijkbaar is met de warmtestraling van de zon. Die straling verwarmt niet de lucht, maar de vaste voorwerpen en mensen in de ruimte direct. Daardoor voelt de warmte snel en aangenaam aan, en koelt de ruimte ook snel af zodra het paneel wordt uitgeschakeld. Infraroodpanelen hebben geen bewegende onderdelen, geen water en geen leidingen nodig, wat de installatie eenvoudig maakt.
Welk systeem is geschikter voor een gemiddelde Nederlandse woning?
Voor een gemiddelde Nederlandse tussenwoning of een appartement van circa 120 tot 140 m² is een warmtepomp in de meeste gevallen de betere keuze voor duurzaam verwarmen. Een warmtepomp vervangt de cv-ketel volledig, levert zowel ruimteverwarming als warm tapwater en is compatibel met bestaande radiatoren. Een infraroodpaneel is geschikter als aanvulling of voor kleinere ruimtes.
De gemiddelde Nederlandse woning heeft een redelijk grote warmtevraag, zeker in de wintermaanden. Om een woning van 120 m² volledig te verwarmen met infraroodpanelen heb je meerdere panelen nodig, verspreid over alle ruimtes. Dat vraagt een aanzienlijke investering in panelen, bedrading en installatie, terwijl de energiekosten door de lagere efficiëntie hoger uitvallen dan bij een warmtepomp.
Een warmtepomp is bovendien geschikt voor bestaande radiatoren, mits de woning voldoende geïsoleerd is, bij voorkeur vanaf energielabel C met HR++-glas. Dat maakt de overstap voor veel Nederlandse huiseigenaren haalbaar zonder grote aanpassingen aan het verwarmingssysteem. Infraroodpanelen vereisen geen aanpassingen aan de bestaande installatie, maar bieden ook geen centrale oplossing voor warm tapwater.
Wat zijn de kosten van een warmtepomp versus een infraroodpaneel?
De aanschafkosten van een warmtepomp liggen hoger dan die van infraroodpanelen, maar de totale kosten over de levensduur pakken voor een warmtepomp vaak gunstiger uit. Een complete warmtepompinstallatie kost inclusief installatie gemiddeld tussen de 7.500 en 12.500 euro, terwijl een set infraroodpanelen voor een gemiddelde woning tussen de 3.000 en 6.000 euro kan kosten.
Bij een warmtepomp moet je ook rekening houden met de beschikbare ISDE-subsidie van de overheid, waarmee je een deel van de investering terugkrijgt. Dat drukt de netto-investering aanzienlijk. De jaarlijkse energiekosten liggen bij een warmtepomp door de hogere efficiëntie beduidend lager dan bij infraroodpanelen, die voor elke kWh warmte ook een kWh stroom verbruiken.
De onderhoudskosten van infraroodpanelen zijn laag, omdat er geen bewegende onderdelen zijn. Een warmtepomp heeft een langere levensduur van gemiddeld 15 tot 20 jaar en vraagt periodiek onderhoud, maar de lagere energierekening maakt dat ruimschoots goed. De terugverdientijd van een warmtepomp ligt voor veel Nederlandse huishoudens tussen de 2 en 4 jaar, mede dankzij de subsidie en de lagere energiekosten ten opzichte van gas.
Welk systeem levert meer energiebesparing op?
Een warmtepomp levert meer energiebesparing op dan een infraroodpaneel. Een warmtepomp met een SCOP van 4,75 levert voor elke kWh stroom bijna vijf kWh warmte. Een infraroodpaneel heeft een rendement van 1 op 1: elke kWh stroom geeft precies 1 kWh warmte. Voor duurzaam verwarmen op jaarbasis is de warmtepomp daarmee de efficiëntere keuze.
In de praktijk betekent dit dat een huishouden dat overschakelt van gas naar een warmtepomp tot 70% kan besparen op verwarmingskosten vergeleken met een traditionele cv-ketel. Bij infraroodpanelen hangt de besparing sterk af van de situatie: ten opzichte van gas kan het goedkoper zijn, maar ten opzichte van een warmtepomp zijn de stroomkosten hoger omdat de efficiëntie lager is.
Infraroodpanelen kunnen wel voordelig zijn in combinatie met zonnepanelen, wanneer je overdag gratis of goedkope stroom beschikbaar hebt. Maar ook in dat scenario geldt dat een warmtepomp met een thermische accu die zonne-energie nóg efficiënter benut, omdat hij van elke kWh zonne-energie meerdere kWh warmte maakt. Voor maximale energiebesparing op de lange termijn is de warmtepomp daarmee de sterkste optie.
Wanneer is een infraroodpaneel een goed alternatief voor een warmtepomp?
Een infraroodpaneel is een goed alternatief voor een warmtepomp in specifieke situaties: bij slecht geïsoleerde ruimtes die slechts af en toe worden verwarmd, in kleine woningen of studio’s met een beperkte warmtevraag, of als tijdelijke of aanvullende verwarming in een specifieke ruimte. Voor volledige vervanging van de cv-ketel in een gemiddelde woning is een infraroodpaneel minder geschikt.
Infraroodpanelen hebben een paar duidelijke voordelen die in bepaalde situaties de doorslag geven:
- Eenvoudige installatie zonder loodgieterswerk of wateraansluitingen
- Geen onderhoud aan bewegende onderdelen of koudemiddelcircuit
- Geschikt voor ruimtes die niet altijd verwarmd hoeven te worden, zoals een garage of hobbyruimte
- Lagere aanschafkosten per paneel voor lokale verwarming
- Ideaal als aanvulling op een bestaand verwarmingssysteem in een koude uitbouw of serre
Wanneer je echter de hele woning wilt verduurzamen, gas wilt uitfaseren en ook warm tapwater wilt opwekken zonder gasketel, dan biedt een warmtepomp een completere en efficiëntere oplossing. De keuze hangt uiteindelijk af van de grootte van de woning, de isolatiekwaliteit, het gebruik en de beschikbare investering.
Hoe EGO helpt met elektrisch verwarmen zonder buitenunit
Wij bij EGO geloven dat verduurzamen eenvoudig, betaalbaar en voor iedereen bereikbaar moet zijn. De EGO-warmtepomp is speciaal ontwikkeld voor de typische Nederlandse rijtjeswoning en het appartement, en biedt een volledige vervanging van de cv-ketel zonder dat je een buitenunit nodig hebt. Dat maakt ons systeem uniek geschikt voor stedelijke woningen waar ruimte schaars is of een buitenunit niet is toegestaan.
Wat de EGO-warmtepomp concreet voor je doet:
- Volledig elektrisch en gasloos verwarmen, inclusief warm tapwater
- Aanvoertemperaturen tot 75 °C, geschikt voor bestaande radiatoren
- SCOP van 4,75 voor maximale energiebesparing
- Installatie in één dag, plug-and-play zonder grote verbouwing
- Geen buitenunit, fluisterstil en vergunningvrij te plaatsen
- Recht op ISDE-subsidie van 1.900 euro
- In veel gevallen verbetering van energielabel C naar A, met een potentiële waardestijging van de woning van 7 tot 10%
Ben je benieuwd of de EGO-warmtepomp geschikt is voor jouw woning? Neem gerust contact met ons op via ego.nl/contact en we helpen je verder met persoonlijk advies.
